Orma sport

Analizując siłę należy również nie zapomnieć o I i III zasadznie dynamiki Newtona, gdzie pierwsza charakteryzuje sytuację, w której siły działające na ciało się równoważą, czyli

ciało pozostaje w spoczynku lub porusza się ruchem jednostajnym jeżeli na ciało nie działają zewnętrzne siły albo działające siły się równoważą.

W przypadku równoważenia się sił możemy przyjąć, że siła człowieka będzie równa siłom zewnętrzynm, które zostają zrównoważone, czyli człowiek pozostaje w spoczynku (Fc = Fz gdzie Fc oznacza wypadkową sił człowieka, Fz wypadkową działających sił zewnętrznych). Natomiast trzecia zasada mówiąca:

jeżeli ciało A działa na ciało B siłą F, to ciało B działa na ciało A z taką samą siła ( wektorowo siły są równe pod względem wartości, kierunku, ale mają przeciwne zwroty).

Zasada ta ma istotne znaczenie w zrozumieniu obciążeń treningowych jakie występują podczas ćwiczeń, gdyż osoba ćwicząca oddziałując na różnego typu przedmioty (bloki startowe, ławeczki, podłoże) narażona jest na te same oddziaływania ze strony przedmiotów, które odbierane i kumulowane są poprzez układ ruchowy (mięśnia, ścięgna wiązadła).

Układ ruchowy przenosi wszystkie siły na odpowiednie ruchy za pomocą sytemu dźwigni jaki tworzony jest poprzez aparat czynny i bierny ruchu co sprawia, że analizując siłę wpływającą na ruch danej kończyny należy posługiwać się momentem sił, gdyż w przypadku ruchów obrotowych (ruch kończyny w stawie) analogiczną wartością do siły (w ruchach postępowych) jest moment siły - równy iloczynowi siły oraz długości jej ramienia względem obrotu w stawie. (M= Fm • r , gdzie M to moment siły, Fm to siła, r to długość jej ramienia).

Siła mięśniowa - to cecha charakteryzująca możliwości układu ruchu, definiowana jako:

Zdolność do pokonywania oporu zewnętrznego lub przeciwdzałania mu kosztem wysiłku mięśniowego lub jest to wypadkowy moment sił rowijany przez mięśnień lub grupy mięśniowe w pojedyńczym i maksymalnym skurczu inzometrycznym.

Druga część tej definicji opisuje szczególny przypadek, w którym nie występuje skracanie się mięśnia i tylko podczas takiego skurczu (izmetrycznego) moment siły mięśnia będzie równy momentowi siły zewnętrznej, za który w praktyce często unzaje się ciężar sztangi, grypu itd (należy pamiętać, że ciężar sztangi = masie • współczynnik przyspieszenia ziemskiego)

Siła absolutna / siła bezwzględna - to maksymalna siła jaką jest w stanie osiągnąć dany zawodnik bez względu na jego masę ciała.

Siłą względna - to maksymalna siła jaką jest w stanie osiągnąć zawodnik w stosunku do jego masy. Siłę tą określa się jako iloraz siły absolutnej zawodnika przez jego masę.

Siła eksplozywna - jest pojęciem charakterystycznym dla sportu i obecnie często stosowanym a określa zdolność do rozwijania siły maksymalnej (względnej lub bezwzględnej) w jak najkrótszym czasie. Często zamiast siły eksplozywnej uzywa się pojęcia szybkość rozwijania siły. Siła eksplozywna ma znaczenie tylko w ruchach, w których czas ich trwania jest mniejszy niż 300ms. W przypadku ruchów o dłuższym czasie trwania istotna staje sie siłą maksymalna. Często stosowanym miernikiem siły eksplozywnej (szybkości rozwijania siły) jest indeks prędkościowo-siłowy określający maksymalną wartość siły podzieloną przez czas jej uzyskania ( IdPS = Fmax / t ).

Siła dynamiczna - zdolność do pokonywania oporu zewnętrznego z możliwie największą szybkością skracania mięśni. Siła dynamiczna jest równoznaczna z mocą, która określana jest jako stosunek pracy do czasu jej wykonania lub jest to iloczyn siły F i prędkości v (Fdyn = P= W/t, gdzie Fdyn - siła dynamiczna, P - moc, W - praca, t - czas; W= F•s więc P= F•s/t= F•v)

Metodyka kształtowania siły (zarys)

Pierwszym etapem kształtowania siły jest ustalenie jej przejawu (względna, bezwzględna, eksplozywna itd.), który będzie najodpowiedniejszy dla danej dyscypliny, czyli taki, którego cechuje jak najsilniejsza pozytywna korelacja z wynikiem. Następnie zgodnie II zasadą Newtona siła może zostać powiększona poprzez wpływ na masę lub szybkość lub jednocześnie masę i szybkość. Z fizjologicznego punktu widzenia istotne są trzy główne procesy, których kształtowanie wpływa na siłę:

• proces zwiększania rekrutacji jednostek motorycznych - odgrywający kluczową rolę w kształtowaniu każdego przejawu siły, ale przede wszystkim wpływa na siłę względną, eksplozywną i dynamiczną. Metoda ćwiczeń z krótkotrwałymi wysiłkami i maksymalnym oporem oraz dość długim czasem odpoczynku,
• proces nasilenia anabolicznych zmian strukturalnych - odgrywa kluczową rolę w kształtowaniu siły poprzez nacisk na rozwój masy. Metody ćwiczeń z wielokrotnymi wysiłkami powtarzalnymi do pełnego zmęczenia męśniowego, których efektem jest nasilenie procesów rozpadu białek kurczliwych podczas treningu oraz ich odbudową z nadmiarem (prawo nadregeneracji) podczas odpoczynku,
• proces poprawy koordynacji nerwowo-mięśniowej wpływającej na szybkość ruchu - odgrywa kluczową rolę w kształtowaniu siły poprzez nacisk na przyspieszenie. Metoda ćwiczeń z krótkotrwałymi wysiłkami wykonywanymi z maksymalną i supramaksymalną prędkością, których efektem jest zwiększenie prędkoścu ruchu dający wzrost osiąganej siły.